info at bbgoal.com
rouyasadr at yahoo.com

Powered & Hosted by Gardoon




شبهای برره
November 15, 2005 | سه شنبه، 24 آبانماه 1384

شبهای برره را تا به حال کامل ندیده ام.اوایلش که احساس می کردم سوژه سنگینی انتخاب کرده اند و از پسش برنیامده اند و دارند زور می زنند که طنز بسازند.بعدش دیدم نه...کمابیش دارد جا می افتد ولی باز هم هیچوقت انقدر کشش نداشته و انقدر شسته و رفته نبوده که حاضر باشم سه ربع وقت بالایش بگذارم...
این روزها خیلیها راجع به این سریال می گویند و می نویسند که بحث گاهی به رسالت طنز هم کشیده میشود. نویسنده طناز و با ذوق وبلاگ عبید شاکی در آخرین پستش ضمن انتقاد سخت از این سریال،وعده چاپ ویژه نامه ای از این سریال را در هفت سنگ داده است ...من در همین حدی که سریال را دیده ام به نظرم می رسد که:
1-یکی از انتقاداتی که در مورد این سریال و دیگر سریالهای طنز بخصوص از زبان مردم می شنویم این است که :آموزنده نیست...پیامی ندارد.به نظر من این دسته از منتقدان در زمینه رسالت طنز قدری تند می روند.یک اثر طنزلزوما نباید آموزنده باشد یا اصلا پیامی داشته باشد.طنزنویس که پیامبر یا مصلح یا واعظ نیست.هنرمندی است که از نگاهی هنجار شکن به پدیده ها و روابط برخورداراست و این نگاه را می تواند در اثرش بازتاب دهد...همین...مگر این که خود سازنده اثر روی آموزنده یا انتقادی بودن کارش تاکید کند که اتفاقا در مورد شبهای برره چنین است و بنابراین انتظار نقادانه بودن از آن نادرست نیست...ولی اینکه این رسالت را در مورد همه کارهای طنز تسری بدهیم نادرست است.
2-یکی از انتقاداتی که به شبهای برره می شود این است که بد آموزی دارد...معنای بد آموزی را نگرفتم...منظور این است که آدمها با دیدن رد و بدل کردن رشوه و غیبت و دروغ و غیره در این سریال،هوس می کنند رشوه رد و بدل کنند یا دروغ بگویند یا غیره،که درست نیست...الحمدلله خودمان بلدیم و احتیاج به آموزش نداریم...اگر منظور تاثیر پذیری از روابط فردی ناسالم آدمها(بخصوص در محیط خانواده ) است از آنجا که سریال طنز است و مخاطب با فاصله و بدور از همذات پنداری با پرسوناژها به آن نگاه می کند به نظرم تاثیر گذاری آن به نسبت سریالهای جدی بسیار کم است.ولی با این حال دیدن صحنه های پر زد و خورد و پر تنش سریال برره که در آن آدمها گاه به حد آزار دهنده ای بد و بیراه تکه پاره می کنند و حتی از گروتسک هم آن طرف تر می روند ،روی مخاطب بخصوص نوجوان بی تاثیر نیست...بازتاب قشنگ روابط فردی منافاتی با طنز بودن اثر نداردو شبهای برره به این نکته بی توجه است...آدمهایش بر عکس کارهای قبلی مدیری نیمه خوبی ندارند و سمپاتیک بهیچوجه نیستند...
3- این که می گویند شبهای برره هجو زبان روستایی و آداب و رسوم روستایی و قومیتهاست را نیز رویش حرف دارم.برره ، یک فضای تمثیلی دارد که مثل هیچ نقطه ای از ایران نیست.یعنی زبان،آداب و لباس مردمش،نقطه ای از ایران را تداعی نمی کند.ولی در عین حال ، مثل تمام ایران است!رفتار آدمها،برگرفته از روابط اجتماعی،سیاسی و فردی ماست.از این جهت،نه تاکید بر بلاهت روستائیان را تداعی می کند و نه لهجه روستا را هجو می کند و نه مراسم روستا را،از این جهت که بشدت سمبلیک است...این ویژگی ،به نظرم هر چه زمان گذشته ، بیشتر جا افتاده است و از آن بلاتکلیفی اولیه در آمده است.صحنه های گاه قشنگی را مثل آینه پیش روی ما گسترده است که در آن خودمان را و دیکتاتور منشی کارگزارانمان را و خیلی کاستیهای دیگر را می بینیم...
4- در برخورد با طنز، به نظرم سعه صدر لازم است.نمی شود غیر منعطف با طنز برخورد کرد،چرا که طنز اصولا عرصه هنجار شکنی است...البته لزوم بکار گیری وسواس در به حداقل رساندن تبعات سریال،حرف دیگری است...